##plugins.themes.bootstrap3.article.main##
Анотація
Виноград сорту Юпітер — червоно-блакитний міжвидовий безнасінний гібрид, виведений в Університеті Арканзасу у 1984 році, який завдяки високій адаптивності останнім часом активно культивується в Україні. Це відкриває перспективи його комплексного використання у виноробстві, зокрема для виробництва рожевих вин і отримання біологічно цінних екстрактів із виноградної шкірки як вторинної сировини. Статтю присвячено дослідженню потенціалу винограду сорту Юпітер у контексті комплексної переробки, що передбачає виробництво рожевого вина та подальше використання виноградної вичавки після відокремлення сусла для отримання екстрактів із підвищеною біологічною цінністю. Матеріалами досліджень був виноград сорту Юпітер, культивований в Київській області, виготовлений із нього рожевий виноматеріал, виноградна вичавка після відокремлення сусла, а також водно-спиртові екстракти вичавки, отримані після 10-добового екстрагування. Для інтенсифікації процесу екстрагування застосовували ферментні препарати пектолітичної дії. На основі аналізу фенольного потенціалу винограду сорту Юпітер, зокрема технологічного запасу та мацеруючої здатності фенольних і барвних речовин, визначено оптимальну спрямованість його використання у технології рожевих вин та обмеженість застосування для виробництва червоних вин. Встановлено, що водно-спиртове екстрагування виноградної вичавки, яка залишається після виробництва рожевого вина, протягом 10 діб за температури 20 °С забезпечує ефективне вилучення фенольних 81…91 % і барвних 42…55 % речовин. Доведено, що застосування ферментних препаратів пектолітичної дії інтенсифікує процес екстрагування, при цьому препарат Депектил кларифікейшн забезпечує максимальний вихід цільових компонентів. Показано, що зниження окисно-відновного потенціалу екстрактів у процесі екстрагування корелює з накопиченням фенольних і барвних речовин та формуванням помірно відновного середовища, сприятливого для збереження їх біоактивних форм. Отримані водно-спиртові екстракти характеризуються високою біологічною цінністю та можуть бути використані як перспективна сировина для ароматизації напоїв і створення натуральних функціональних продуктів.
##plugins.themes.bootstrap3.article.details##
Посилання
2. Bilko MV, Kucherenko VM, Uspalenko OV, Shevchenko AO, Frolova NE, Kyrylenko RH. Substantiation of the technology of polyphenolic extract from grape pomace of the Isabella variety. Food Industry. 2025;(38):57–67. (in Ukrainian)
3. New Grapes Abound With Old World Flavor. Available from: https://www.nytimes.com/2007/09/12/dining/12grap.html?_r=0
4. Fathir Sidqi. Wine production management at Srikandi vineyard, Jati Agung district, South Lampung Regency. Economic Management and Social. 2022 Oct. Available from: https://www.researchgate.net/publication/364183303_wine_production_management_at_srikandi_vineyard_jati_agung_district_south_lampung_regency
5. Davidson K. The stairway to heavenly Jupiter table grapes took seven years. 2021 Sep. Available from: https://thegrower.org/news/stairway-heavenly-jupiter-table-grapes-took-seven-years
6. Clark JR, Moore JN. United States Plant Patent US PP13,309 P2. Dec 3, 2002. BunchGrapes Information: Jupiter Seedless Table Grape Horticulture. 1999. Available from: https://smallfruits.org/files/2019/06/bgproc_archive07.pdf
7. Vitis Plant. Available from: https://vitis-plant.eu/en/home/108-jupiter.html
8. Treiber EL, Moreira LS, Clark MD. Postharvest Potential of Cold-hardy Table Grapes. HortScience. 2022;57(10):1242–1248. doi:10.21273/HORTSCI16642-22
9. Ukrainian Wine Guide. 2024 May. Available from: https://www.iakleipzig.de/fileadmin/user_upload/PDFs/Wine_Guide_Ukraine_052024_en.pdf
10. Bilko MV, Tsyhankova OV, Kuts AM, Onyshchuk YO. Methods to enhance and preserve the biological value of red table wines. Bioresources and Nature Management. Kyiv; 2018. 10(3–4):228–234. doi:10.31548/bio2018.03.029 (in Ukrainian)
11. Zain WZW, et al. Phytochemical screening, total phenolic and flavonoid content of Jupiter variety leaves extract and their antioxidant and insecticidal activity. IOP Conf Ser: Earth Environ Sci. 2022;1059:012059. doi:10.1088/1755-1315/1059/1/012059
12. Bilko MV, Tsyhankova OV. Improvement of red table wine technology with enhanced biological value. Kharchova Promyslovist. Kyiv; 2017;(21):74–81. Available from: https://dspace.nuft.edu.ua/server/api/core/bitstreams/006db42e-17ac-4647-80ae-5cf379e12bad/content?trackerId=9d8975029782726e (in Ukrainian)
13. Vinci G, Eramo SLM, Nicoletti I. Influence of environmental and technological parameters on phenolic composition in red wine. Commodity Sci Technol Qual. 2008;47(I–IV):245–266. Available from: https://www.sci.unich.it/ricerca/jcs/content/2008/2008-02-13.pdf
14. Yang C, Han Y, Tian X, Sajid M, Mehmood S, Wang H, et al. Phenolic Composition of Grape Pomace and Its Metabolism. Crit Rev Food Sci Nutr. 2024;64:4865–4881. doi:10.1080/10408398.2022.2146048
15. Musilová J, Fedorková S, Lidiková J, Vollmannová A, Poláková Z, Čeryová N, Trebichalský P. Phenolic compounds and flavonoids as part of bioactive substances in grape pomace extracts from six cultivars of Vitis vinifera L. grown in the Tajna locality (Slovakia). Appl Food Res. 2026;6(1):101687. doi:10.1016/j.afres.2026.101687
16. Karastergiou A, Gancel AL, Jourdes M, Teissedre PL. Valorization of Grape Pomace: A Review of Phenolic Composition, Bioactivity, and Therapeutic Potential. Antioxidants. 2024;13(9):1131. doi:10.3390/antiox13091131
17. Jin Q, Neilson AP, Stewart AC, O’Keefe SF, Kim YT, McGuire M, et al. Integrated Approach for the Valorization of Red Grape Pomace: Production of Oil, Polyphenols, and Acetone–Butanol–Ethanol. ACS Sustain Chem Eng. 2018;6:16279–16286
18. Lopes JdC, Madureira J, Margaça FMA, Cabo Verde S. Grape Pomace: A Review of Its Bioactive Phenolic Compounds, Health Benefits, and Applications. Molecules. 2025;30(2):362. doi:10.3390/molecules30020362
19. Kovana OO, Tarasova VV, Mulyukina NA. Phenolic compounds of grapes and the effect of EM-Agro preparation on their content in red varieties and forms. Tavriyskyi Scientific Bulletin. Kherson; 2018;(100)1:88–97 (in Ukrainian)
20. Babych IM, Mukoyid RM, Vasyliv VP, Kos TS. Non-traditional grape varieties in Ukraine. Food Resources. 2018;(11):7–12. doi:10.31073/foodresources2018-11-01 (in Ukrainian)
21. Stoyanov N, Tagareva S, Yoncheva T, Shopska V, Kostov G. Significance of Grape Phenolic Compounds for Wine Characteristics: Dynamics and Extractability During Fruit Maturation. Beverages. 2025;11(6):163. doi:10.3390/beverages11060163
22. Merkytė V, Longo E, Windisch G, Boselli E. Phenolic Compounds as Markers of Wine Quality and Authenticity. Foods. 2020;9(12):1785. doi:10.3390/foods9121785
23. Tkachenko OB, Pashkovskyi OI, Kovalova IA, Herus LV, Melnyk EB. Mathematical modeling of wine grape quality in the agrometeorological conditions of the Odessa region. Viticulture and Winemaking. 2018;55:137–145 (in Ukrainian)
24. Nogales-Bueno J, Baca-Bocanegra B, Heredia FJ, Hernández-Hierro JM. Phenolic compounds extraction in enzymatic macerations of grape skins identified as low-level extractable total anthocyanin content. J Food Sci. 2020 Feb;85(2):324-331. doi: 10.1111/1750-3841.15006.